Johanna Georga Plerscha nieznany projekt ołtarza głównego w kościele dominikanów w Lublinie

W Muzeum Narodowym w Warszawie, w dziale Rysunek Polski, w teczce z pracami Szymona Czechowicza znajduje się niedatowany, pozbawiony skali liniowej rysunkowy projekt nieokreślonego ołtarza wielkiego1 (ilustr. 1). W dolnym prawym rogu widnieje pod nim ewidentnie wtórny (XIXlub XX-wieczny) podpis „Szymon Czechowicz”. Dodajmy od razu, że w rzeczywistości rysunek nie ma nic wspólnego z Czechowiczem, który nie jest znany z żadnych projektów małej architektury, a jego rysunki nie wykazują najmniejszego podobieństwa do omawianej pracy. Do kwestii atrybucji dzieła przyjdzie powrócić poniżej. Omawiany rysunek, ostatnio konserwowany, jest nadniszczony i nosi ślady dość poważnych uszkodzeń – szereg miejsc jest wydartych. Obok kilku mniejszych dwie największe białe plamy po środku i po lewej stronie czynią nieczytelnymi dość ważne partie przedstawionego ołtarza: zwieńczenie cyborium i górną część lewej figury. Rzeczony rysunek niewątpliwie przedstawia ołtarz główny; o tym, że nie jest to na przykład ołtarz boczny, świadczy stopień komplikacji jego architektury, ażurowy kształt, skala oraz obecność w polu głównym tabernakulum i tronu wystawienia/ cyborium. Jego struktura przestrzenna to wyraźnie ażurowa konstrukcja, otwierająca się w partii pola głównego i zwieńczenia na głębię, na nieokreślony drugi plan. Brak tu typowego obrazu ołtarzowego, a zamiast niego w przeźroczu środkowym znajduje się wielkich rozmiarów cyborium. Architektura ołtarza wspiera się na wysokim, dwustrefowym cokole i złożona jest z dwóch wiązek kompozytowych kolumn na tle filarów czy pilastrów, ustawionych nieznacznie ukośnie w stosunku do osi głównej. Z kolei na linii przeciw-ukośnej do owych podpór ustawiona została para bocznych bramek oraz wysuniętych silnie przed ich lico dodatkowych piedestałów, stanowiących optyczną kontynuację cokołu części środkowej. Bramki i piedestały zdobią rozbudowane grupy figuralne. Partia kolumnowa ołtarza otrzymała masywne belkowanie, nakryte charakterystyczną, zwężającą się trapezoidalnie