Une étude comparative entre Le Comte de Monte-Cristo d’Alexandre Dumas Père et Denizci Hasan (Hasan le Marin) d’Ahmet Mithat Efendi

Alexandre Dumas Pere 19. yuzyil Fransiz yazarlari arasinda daha cok tarihi ve macera romanlariyla taninmis meshur bir romancidir. Yazarin Monte-Cristo Kontu adli romani bircok dile cevrilmesinin yani sira sinemaya da en fazla uyarlanan romanlar arasinda yer alir. Monte-Cristo Kontu Tanzimat Edebiyati doneminde Turkceye cevrilen ilk romanlar arasinda yer almasi bakimindan buyuk onem arz etmektedir. Ahmet Mithat Efendi Monte-Cristro Kontu romanini okuduktan sonra Denizci Hasan’i yazdigini bu romaninin on sozunde belirtir. Ahmet Mithat’in Monte-Cristo Kontu’ndaki ayni romantik, egzotik ve romanesk unsurlari kendi romanina yansittigi soylenebilir. Monte-Cristo’nun Edmond Dantes’i ve Denizci Hasan’in ana kahramani Hasan’in sadece meslekleri degil ayni zamanda karakterleri de birbirine benzer. Calismamiz nitel arastirma yontemi icerisinde yer alan dokuman analizine dayali tematik bir karsilastirma yontemini takip ederek olusturulmustur. Her iki romandaki bazi benzerlikler ve farkliliklar, rastlantisal olaylar ve farkli kosullar da vurgulanmaktir. Monte-Cristo Kontu ile Denizci Hasan arasindaki bu karsilastirmali calisma bize Dumas Pere ve Mithat arasinda da bazi ortak noktalari kesfetmemize olanak sagladi. Ornegin, her iki yazarin da uzunca yazmayi cok sevdigini ve zengin bir hayal gucune sahip oldugu saptadik. Fransa'da Dumas Pere cagdaslari tarafindan yazim teknigi nedeniyle cok elestirildi; benzer sekilde Ahmet Mithat da, Turk yazarlar tarafindan kendi doneminde ayni nedenden dolayi cok elestirilmistir. Bu calisma sonucunda Ahmet Mithat Denizci Hasan’i, Dumas Pere stilinden etkilenerek yazdigi ortaya cikmaktadir.